Wie is verantwoordelijk voor NEN 3140?
De werkgever blijft verantwoordelijk voor het veilig organiseren van werkzaamheden met en aan elektrische installaties en elektrische arbeidsmiddelen. Binnen NEN 3140 kunnen verschillende taken en verantwoordelijkheden vervolgens worden toegewezen aan bijvoorbeeld een Installatieverantwoordelijke (IV) en Werkverantwoordelijke (WV).
Wie welke rol krijgt, hangt af van de organisatie, installaties, werkzaamheden, kennis en ervaring. Een cursus of certificaat maakt iemand daarbij niet automatisch IV, WV, VOP of VP. Voor deze rollen is een passende aanwijzing binnen de organisatie belangrijk.
Wat is nou precies de NEN 3140
De NEN 3140 is de verzamelnaam van regelgeving met betrekking tot het werken aan elektrische installaties.
Â
Concreet betekent de NEN 3140 regelgeving dat iedereen gebruik mag maken van elektrische installaties, tenzij er sprake is van specifieke eisen.
Iedere werknemer mag de koffieautomaat of stofzuiger gebruiken. Zodra er onderhoud aan de koffiemachine gepleegd moet worden, dan wordt het een ander verhaal. Iedereen mag de bonen bijvullen, maar moeten er werkzaamheden aan het apparaat worden verricht, dat wordt dit gedaan door iemand met NEN 3140 certificaat
Â
NEN 3140 certificaten zijn er in drie gradaties:
- VOP
- Iemand met een NEN 3140 VOP certificaat mag de werkzaamheden uitvoeren, zolang dit maar gebeurt onder de supervisie van een collega met NEN 3140 VP certificaat.
- VP
- Iemand met een NEN 3140 VP certificaat mag zelfstandig werken. Veiligheid dient altijd prioriteit te hebben in het bedrijf. Daarom moet er ook iemand zijn die bevoegd is om te bepalen of apparatuur nog goed functioneert en aan de eisen voldoet. Met een NEN 3140 certificaat mag je elektrische installaties inspecteren. Je mag deze echter niet keuren. Veel installaties en apparaten vereisen een periodieke keuring.
Â
En hier is het certificaat NEN 3140 keurmeester voor.
Uiteindelijk is ook de werkgever verantwoordelijk voor NEN 3140
De eindverantwoordelijkheid van NEN 3140 ligt bij de werkgever. Werkgevers dienen ervoor te zorgen dat de juiste medewerkers correct worden opgeleid. Tevens dienen zij ook te zorgen voor correcte en tijdige keuringen.
- Werk je met internationale of Engelstalige medewerkers? Dan is er ook een Engelstalige NEN 3140 cursus beschikbaar, zodat medewerkers de opleiding en het examen in het Engels kunnen volgen.
De werkgever blijft eindverantwoordelijk
De werkgever is verantwoordelijk voor een veilige bedrijfsvoering en moet zorgen dat taken rond elektrische veiligheid bij voldoende deskundige personen zijn belegd.
Dat betekent onder andere dat duidelijk moet zijn wie werkzaamheden voorbereidt, wie toezicht houdt, wie inspecties organiseert en wie beslissingen neemt over de elektrische veiligheid binnen de organisatie.
De werkgever kan taken en verantwoordelijkheden delegeren, maar moet wel beoordelen of de personen die deze rollen uitvoeren over voldoende kennis, ervaring en bevoegdheden beschikken.
Wat doen de Installatieverantwoordelijke en Werkverantwoordelijke?
| Rol | Hoofdfocus | Voorbeelden van verantwoordelijkheden |
|---|---|---|
| Installatieverantwoordelijke (IV) | Veilige bedrijfsvoering van installaties en arbeidsmiddelen | Elektrische veiligheid organiseren, inspecties laten organiseren, afwijkingen laten opvolgen en zorgen dat verantwoordelijkheden duidelijk zijn belegd. |
| Werkverantwoordelijke (WV) | Veilige uitvoering van werkzaamheden | Werkzaamheden veilig voorbereiden, een veilige werkplek organiseren, bepalen welke medewerkers werkzaamheden uitvoeren en toezicht en instructie organiseren. |
De precieze taken hangen af van de organisatie en de aanwijzing. Een IV of WV moet voldoende vakkennis hebben, bekend zijn met de installaties en arbeidsmiddelen en weten welke verantwoordelijkheden bij de rol horen.
Certificaat en aanwijzing zijn niet hetzelfde
Een gevolgde NEN 3140-opleiding laat zien dat iemand kennis heeft opgedaan, maar bepaalt niet automatisch welke werkzaamheden die persoon binnen jouw organisatie mag uitvoeren.
Bij een aanwijzing kijk je ook naar praktijkervaring, de specifieke installaties en arbeidsmiddelen, de werkomstandigheden, de complexiteit van het werk en de risico’s.
Dit geldt niet alleen voor IV en WV, maar ook voor rollen zoals Voldoende Onderricht Persoon (VOP) en Vakbekwaam Persoon (VP). Lees verder over de NEN 3140-aanwijzing en wat je daarin vastlegt.
Cursus inplannen?
Relevante artikelen voor jou
Hoe lang is NEN 3140 certificaat geldig?
Hoe lang is een NEN 3140 certificaat geldig? NEN 3140 is een verzamelnaam van regelgeving voor het veilig werken aan elektrische apparaten. We hebben het
NEN 3140 kosten
NEN 3140 kosten Om te mogen werken aan elektrische apparatuur en gereedschappen onder laagspanning dien je in het bezit te zijn van een geldig NEN
Wat is een NEN 3140-keuring? Uitleg & doel | ARBO centrum
Wat is een NEN 3140-keuring? Een NEN 3140-keuring is een inspectie waarmee je beoordeelt of elektrische installaties en elektrische arbeidsmiddelen elektrisch veilig kunnen worden gebruikt.