BHV in de praktijk: van RI&E tot oefenen en noodplan
BHV in de praktijk: van RI&E tot oefenen en noodplan Een goede BHV-organisatie begint niet bij een standaardlijstje, maar bij de praktijk op de werkvloer.
Wanneer is BHV verplicht? Regels voor werkgevers uitgelegd
BHV is verplicht voor iedere werkgever met personeel. Toch is er vaak onduidelijkheid over de regels: vanaf hoeveel medewerkers moet je BHV regelen, hoeveel BHV’ers heb je nodig en is een BHV cursus verplicht? Het korte antwoord: zodra je medewerkers in dienst hebt, moet je zorgen voor een veilige werkomgeving en voldoende bedrijfshulpverlening.
Hoeveel BHV’ers verplicht zijn, staat niet vast in de wet. Dit hangt af van je organisatie, de risico’s op de werkvloer, het aantal aanwezige personen, werktijden, locaties en de uitkomsten van de RI&E. Op deze pagina leggen we duidelijk uit wanneer BHV verplicht is, hoe je het juiste aantal BHV’ers bepaalt en wat je als werkgever moet regelen om aan je zorgplicht te voldoen
Is BHV verplicht volgens de Arbowet?
Ja, BHV is verplicht voor iedere werkgever met personeel. Volgens de Arbowet moet je als werkgever zorgen voor een veilige werkomgeving en één of meer bedrijfshulpverleners aanwijzen. Een BHV’er helpt bij noodsituaties, zoals een ongeval, brand, ontruiming of iemand die onwel wordt. De BHV-verplichting geldt dus niet pas vanaf een groot aantal medewerkers. Zodra je personeel in dienst hebt, moet je bedrijfshulpverlening goed geregeld zijn.
Hoe je dit precies organiseert, hangt af van je organisatie, de aanwezige risico’s en de uitkomsten van de RI&E.
Wil je medewerkers opleiden voor deze taak? Dan kun je kiezen voor een BHV cursus, een BHV basiscursus of bij meerdere medewerkers een BHV cursus op locatie. Omdat BHV verplicht is voor veel organisaties, is het goed om te weten welke wettelijke eisen voor BHV opleidingen gelden bij online en praktijkgerichte trainingen.
Hoeveel BHV’ers zijn verplicht?
Er staat in de wet geen vast aantal BHV’ers per bedrijf genoemd. Je bent als werkgever zelf verantwoordelijk voor voldoende bedrijfshulpverlening. Het aantal BHV’ers moet passen bij de grootte van je organisatie, het aantal aanwezige personen, de risico’s op de werkvloer en de inrichting van je bedrijf.
De basis hiervoor is de risico-inventarisatie en -evaluatie. In de RI&E leg je vast welke risico’s er zijn en welke maatregelen nodig zijn om veilig te kunnen werken. Daaruit volgt ook hoeveel BHV’ers je nodig hebt en waar zij aanwezig moeten zijn.
- Een kantoor met weinig risico’s heeft meestal een andere BHV-bezetting nodig dan een productieomgeving.
- Een bedrijf met meerdere verdiepingen of locaties heeft vaak meer spreiding nodig.
- Bij ploegendiensten moet er per dienst voldoende BHV aanwezig zijn.
- Bij ziekte, vakantie of thuiswerken moet de BHV-bezetting nog steeds op orde blijven.
Twijfel je over het juiste aantal? Combineer de RI&E met een passend BHV plan, zodat duidelijk wordt wie wat doet bij een noodsituatie.
Geldt de regel van 1 BHV’er per 50 medewerkers nog?
De bekende vuistregel van één BHV’er per vijftig medewerkers wordt nog vaak genoemd, maar is geen vaste wettelijke norm meer. Tegenwoordig draait het vooral om de risico’s binnen je organisatie en de uitkomsten van de RI&E.
Dat betekent dat een klein bedrijf met veel risico’s soms relatief veel BHV’ers nodig heeft. Denk aan een magazijn, werkplaats, productieomgeving of organisatie waar gewerkt wordt met machines, gevaarlijke stoffen of verhoogd brandrisico. Andersom kan een kantooromgeving met minder risico’s soms met een andere BHV-bezetting werken, zolang de hulpverlening maar doeltreffend blijft.
Gebruik de oude 1-op-50-regel daarom hooguit als grove indicatie, maar baseer je uiteindelijke keuze altijd op de RI&E, het aantal aanwezigen en de praktische bereikbaarheid van BHV’ers op de werkvloer.
Waar moet je op letten bij het bepalen van het aantal BHV’ers?
Het juiste aantal BHV’ers bepaal je niet alleen op basis van het aantal medewerkers. Je kijkt naar de volledige werksituatie. Een BHV’er moet snel kunnen handelen bij een incident, ook wanneer collega’s op een andere afdeling, verdieping of locatie aanwezig zijn.
- Aantal medewerkers: hoeveel mensen zijn er gemiddeld tegelijk aanwezig?
- Bezoekers en klanten: zijn er ook externen, cursisten, leveranciers of gasten aanwezig?
- Risico’s op de werkvloer: wordt er gewerkt met machines, gevaarlijke stoffen, hitte, elektra of voertuigen?
- Locaties en verdiepingen: zijn BHV’ers goed verspreid over het pand of over meerdere vestigingen?
- Werktijden en diensten: is er ook BHV aanwezig tijdens avonduren, ploegendiensten of weekenden?
- Afwezigheid: blijft de BHV-bezetting voldoende bij ziekte, vakantie, pauzes en thuiswerken?
Leg deze keuzes vast in je BHV plan of bedrijfsnoodplan. Zo maak je de BHV-organisatie concreet en controleerbaar.
Checklist: voldoet jouw organisatie aan de BHV-verplichting?
Wil je snel controleren of je BHV goed geregeld is? Gebruik dan onderstaande checklist. Hiermee zie je direct of jouw organisatie voldoet aan de belangrijkste aandachtspunten rondom bedrijfshulpverlening.
- Er is minimaal één BHV’er aangewezen binnen de organisatie.
- Het aantal BHV’ers past bij de risico’s, locaties en bezetting.
- De BHV-bezetting blijft voldoende bij ziekte, vakantie, pauzes en thuiswerken.
- De BHV-keuzes zijn onderbouwd in de RI&E.
- BHV’ers hebben een passende BHV opleiding gevolgd.
- BHV’ers volgen regelmatig een BHV herhalingscursus.
- Er zijn voldoende materialen aanwezig, zoals EHBO-middelen, blusmiddelen en communicatiemiddelen.
- Er is duidelijk vastgelegd wat er gebeurt bij brand, letsel of ontruiming.
- Medewerkers weten wie de BHV’ers zijn en waar de vluchtroutes zijn.
- Er wordt regelmatig geoefend, bijvoorbeeld met een ontruimingsoefening.
Voldoet jouw organisatie nog niet aan alle punten? Dan is het verstandig om je BHV-organisatie opnieuw te bekijken en waar nodig medewerkers op te leiden via een BHV basiscursus, BHV herhaling of BHV groepstraining.
Hoe leid ik mensen op tot BHV’er?
BHV’er kun je alleen worden door een BHV cursus te volgen en examen te doen bij een erkende instantie. Slaag je voor de BHV cursus dan krijg je het officiële BHV certificaat uitgereikt. Dit certificaat is een jaar geldig. BHV is dan ook een terugkerend iets. Iedere medewerker die BHV’er wil blijven, zal jaarlijks examen moeten doen. Hier is voor gekozen omdat BHV zo belangrijk is. Het is noodzakelijk dat de kennis van BHV’ers te allen tijde op peil is, dat zij belangrijke handelingen regelmatig kunnen oefenen en dat zij altijd de beste zorg kunnen bieden. Herhaling is hiervoor belangrijk.
Wil jij BHV’er worden of zijn er medewerkers in de organisatie die dit willen? ARBO centrum verzorgt BHV cursussen door heel het land. Bij voldoende animo vanuit de organisatie kan er ook een in company training worden verzorgd.
Is BHV verplicht voor zzp’ers of eenmanszaken?
Voor een zzp’er zonder personeel ligt de BHV-verplichting anders dan voor een werkgever met medewerkers. Heb je geen personeel in dienst, dan hoef je in principe geen medewerker als BHV’er aan te wijzen. Maar dat betekent niet dat veiligheid geen rol speelt.
Ontvang je klanten, leveranciers, bezoekers of werk je samen met andere partijen op locatie? Dan moet je nog steeds nadenken over noodsituaties, vluchtroutes, eerste hulp en brandveiligheid. Zeker wanneer je werkt in een gedeeld pand, op een bouwplaats of in een risicovolle omgeving is het belangrijk dat duidelijk is wie handelt bij een incident.
Werk je samen met personeel of ingehuurde krachten? Dan kan een BHV basiscursus of een praktisch ontruimingsplan alsnog verstandig zijn.
Welke taken heeft een BHV’er?
Een BHV’er komt in actie bij een noodsituatie op de werkvloer. De belangrijkste taken zijn het verlenen van eerste hulp, het beperken en bestrijden van een beginnende brand, het alarmeren van hulpdiensten en het begeleiden van een veilige ontruiming.
- eerste hulp verlenen bij ongevallen of onwel worden;
- hulpdiensten alarmeren en opvangen;
- een beginnende brand beperken of blussen;
- medewerkers, bezoekers en klanten veilig laten ontruimen;
- collega’s informeren over vluchtroutes en noodprocedures;
- meewerken aan een ontruimingsoefening.
Omdat deze taken praktisch zijn, is oefenen belangrijk. Met een praktijkgerichte BHV cursus leren medewerkers hoe zij moeten handelen wanneer er echt iets gebeurt.
Is een BHV cursus verplicht?
De wet schrijft niet voor dat iedere BHV’er exact dezelfde cursus moet volgen, maar als werkgever moet je er wel voor zorgen dat BHV’ers goed zijn opgeleid en hun taken kunnen uitvoeren. De opleiding moet dus passen bij de risico’s in jouw organisatie.
Voor de meeste organisaties is een erkende en praktijkgerichte BHV cursus de meest logische keuze. Medewerkers leren daarin onder andere eerste hulp verlenen, reanimeren, een beginnende brand bestrijden en een ontruiming begeleiden.
Is een medewerker nog niet eerder opgeleid? Kies dan voor de BHV basiscursus. Heeft iemand al een BHV certificaat en moet de kennis worden opgefrist? Dan past de BHV herhalingscursus beter.
Hoe vaak moet een BHV’er herhaling volgen?
Een BHV’er moet kennis en vaardigheden op peil houden. In de praktijk wordt daarom meestal jaarlijks een herhalingscursus gevolgd. Zo blijven handelingen zoals eerste hulp, reanimatie, brandbestrijding en ontruiming actueel en uitvoerbaar.
Een jaarlijkse BHV herhalingscursus helpt om medewerkers zekerder te laten handelen bij noodsituaties. Ook kun je hiermee aantonen dat je als werkgever aandacht besteedt aan opleiding, training en bijscholing van je BHV’ers.
Heeft je organisatie meerdere BHV’ers of wil je de training laten aansluiten op jullie eigen gebouw en risico’s? Dan kan een BHV herhaling op locatie interessant zijn.
Is een BHV certificaat verplicht?
De Arbowet noemt geen specifiek BHV certificaat dat verplicht is voor iedere organisatie. Wel moet je als werkgever kunnen aantonen dat BHV’ers voldoende zijn opgeleid en voorbereid op hun taken. Een BHV certificaat is daarom in de praktijk een duidelijke manier om opleiding en bekwaamheid vast te leggen.
Na het volgen van een passende BHV opleiding ontvangt de deelnemer een BHV certificaat. Daarmee is aantoonbaar dat de medewerker is getraind in belangrijke BHV-taken zoals eerste hulp, brandbestrijding en ontruiming.
Let wel op: alleen een certificaat is niet genoeg. De BHV-organisatie moet ook in de praktijk kloppen. Denk aan voldoende BHV’ers per locatie, goede materialen, duidelijke vluchtroutes en een actueel BHV plan.
Is een BHV-plan of ontruimingsplan verplicht?
Een BHV-plan is voor de meeste bedrijven niet letterlijk wettelijk verplicht, maar het is wel een belangrijk hulpmiddel om bedrijfshulpverlening goed te organiseren. In een BHV-plan leg je vast wie de BHV’ers zijn, welke taken zij hebben, welke risico’s er zijn en wat er moet gebeuren bij brand, letsel of ontruiming.
Een BHV plan maakt de BHV-organisatie concreet. Zeker bij meerdere afdelingen, verdiepingen, ploegendiensten of locaties voorkomt dit onduidelijkheid op het moment dat snel handelen nodig is.
Een ontruimingsplan is vooral belangrijk wanneer een gebouw veilig en gestructureerd ontruimd moet kunnen worden. Heeft je organisatie een brandmeldinstallatie of brandmeldcentrale, dan kan een actueel ontruimingsplan verplicht zijn. Voor bredere noodsituaties kun je daarnaast werken met een bedrijfsnoodplan.
BHV goed regelen? Kies een passende BHV cursus
Wil je zeker weten dat jouw organisatie goed voorbereid is op noodsituaties? Met een passende BHV opleiding zorg je dat medewerkers weten wat zij moeten doen bij brand, letsel, ontruiming of een andere calamiteit.
Bij ARBO centrum kun je kiezen uit verschillende BHV opleidingen. Nieuwe BHV’ers starten met de BHV basiscursus. Medewerkers die hun kennis willen opfrissen volgen de BHV herhalingscursus. Voor meerdere medewerkers tegelijk is een BHV groepstraining of BHV cursus op locatie vaak de meest efficiënte keuze.
Bronnen en verdere informatie
Voor deze uitleg is gebruikgemaakt van officiële informatie over bedrijfshulpverlening, de Arbowet en de RI&E. Wil je meer weten over de wettelijke achtergrond? Bekijk dan ook de informatie van het Arboportaal over bedrijfshulpverlening, Ondernemersplein over BHV regelen en de Nederlandse Arbeidsinspectie over bedrijfshulpverleners.
Wil je dit vertalen naar jouw eigen organisatie? Start dan met een actuele RI&E, werk je afspraken uit in een BHV plan en leid medewerkers op met een passende BHV cursus.
Veelgestelde vragen BHV verplichting
Ja, zodra je personeel in dienst hebt, ben je als werkgever verplicht om bedrijfshulpverlening te organiseren. Dat betekent dat je één of meer BHV’ers moet aanwijzen en ervoor moet zorgen dat zij goed kunnen handelen bij noodsituaties
Ja, tijdens werktijden moet de bedrijfshulpverlening voldoende geregeld zijn. In de praktijk betekent dit dat er altijd iemand aanwezig of beschikbaar moet zijn die snel kan handelen bij brand, een ongeval, ontruiming of iemand die onwel wordt. Houd daarom ook rekening met pauzes, ziekte, vakantie, thuiswerken en ploegendiensten
In principe kan iedere medewerker BHV’er worden, zolang die persoon geschikt is voor de taak, voldoende aanwezig is en goed wordt opgeleid. Het is verstandig om medewerkers te kiezen die vaak op locatie zijn en in een noodsituatie rustig en praktisch kunnen handelen.
Bij hybride werken en de BHV moet je vooral zorgen dat de BHV-bezetting op kantoor voldoende blijft. Als veel medewerkers thuiswerken, kan het gebeuren dat er op bepaalde dagen te weinig BHV’ers aanwezig zijn. Controleer daarom regelmatig of de BHV-planning nog past bij de werkelijke kantoorbezetting.
Direct een BHV cursus inplannen?
Relevante artikelen voor jou
BHV-organisatie in een hybride werkomgeving
De BHV-organisatie in een hybride werkomgeving Waarom je huidige BHV-plan niet meer waterdicht is Hybride werken heeft de manier waarop organisaties functioneren blijvend veranderd. Medewerkers
Welk verband doe je op een brandwond?
Welk verband doe je op een brandwond? Brandwonden zijn in ernstigere gevallen verwondingen die onmiddellijke aandacht en zorgvuldige behandeling vereisen. EĂ©n van de belangrijkste aspecten
