NEN 3140 - Van keuren naar risicomanagement
- Circa 5 minuten leestijd
- marketing@arbocentrum.nl
NEN 3140 verschuift van keuren naar aantoonbaar risicomanagement. Ontdek wat verandert, wat dit vraagt van IV/WV en hoe je compliance borgt.
NEN 3140 - Van keuren naar continu risicomanagement
Elektrische veiligheid en de NEN 3140-norm staan de komende jaren voor een belangrijke transformatie. Waar organisaties traditioneel steunden op periodieke inspecties en keuringsrapporten als compliance bewijs, verschuift de norm steeds duidelijker naar doorlopend en aantoonbaar risicomanagement.
Met andere woorden: een inspectiesticker is straks niet langer het eindbewijs dat elektrische risico’s onder controle zijn. De focus binnen NEN 3140 verschuift van periodiek keuren naar een doorlopend en aantoonbaar proces van elektrische risicobeheersing.
Waar organisaties zich voorheen vooral richtten op inspectieresultaten en checklists, wordt nu verwacht dat zij structureel kunnen onderbouwen.
Elektrische veiligheid wordt daarmee onderdeel van de reguliere bedrijfsvoering en onderhoudsprocessen, vergelijkbaar met andere managementsystemen zoals ISO 9001 of 45001. Dit vergroot de expliciete verantwoordelijkheid van de werkgever en installatie-verantwoordelijke (IV). Kortom niet reactief keuren, maar proactief sturen op risico’s met een gedocumenteerd en navolgbaar systeem.
Geen vinklijst meer, maar doorlopende risico controle
Met de verwachte herziening van de NEN 3140 (2025/2026) dienen organisaties niet alleen te inspecteren, maar vooral aantonen:
- Hoe elektrische risico’s worden geïdentificeerd en geclassificeerd
- Op basis waarvan prioriteiten worden bepaald
- Welke maatregelen zijn genomen en waarom
- Hoe opvolging, herstelacties en monitoring zijn geborgd in het proces
Keuringen blijven belangrijk, maar worden zo een inputbron voor risicosturing in plaats van het einddoel.
Installatieverantwoordelijke (IV) & Werkverantwoordelijke (WV) centraal
De mensen die de elektrische veiligheid aansturen zijn hierbij minstens zo belangrijk als de keuring zelf. De rol van de IV en WV verschuift van administratieve verantwoordelijkheid naar aantoonbare regie en besluitvorming op risicobeheersing.
Dit betekent in de praktijk:
- Rolbekwaamheid nu belangrijker dan alleen een certificaat
- Keuzes die onderbouwd en herleidbaar zijn
- Beheersing die zichtbaar is in processen en documentatie
- Continue sturing op veiligheid die zwaarder weegt dan momentopnames
Een behaalde training alleen is niet langer genoeg – organisaties moeten kunnen aantonen hoe de rol wordt ingevuld, geborgd en uitgevoerd.
Auditors, opdrachtgevers en toezichthouders zullen steeds vaker vragen:
“Laat zien dat het risico effectief wordt beheerst.” in plaats van “Laat het laatste keuringsrapport zien.”
Zo verschuift de aandacht naar onder andere:
- Risicoclassificatie en prioritering (bijv. via risicomatrix)
- Aantoonbare besluitvorming en motivatie
- Registratie van opvolging en incident- & herstelmonitoring
- Borging en evaluatie (PDCA-cyclus)
- Integratie van veiligheid in onderhouds- en bedrijfsprocessen
Kansen voor organisaties
Dit creëert een nieuwe vraag naar praktische compliance-ondersteuning en rolgerichte vakbekwaamheid. ARBO centrum speelt hierop in met:
IV/WV – Rolbekwaamheid & Praktijkcompliance
- Praktische toepassing boven theorie
- Focus op besluitvorming, dossiervorming en aantoonbare compliance
- Gericht op dagelijkse veiligheidsregie, niet alleen kennisoverdracht
NEN 3140 Compliance & Risicobeheersysteem
- Ontwikkeling van een aantoonbaar risicomanagementproces
- Ondersteuning bij classificatie, prioriteitstelling en opvolging
- Audit-ready dossieropbouw en praktische borging
De NEN 3140 wordt minder een keuringsnorm en meer een risicomanagementnorm. Organisaties die voorbereid zijn, zullen niet degene zijn met de meeste keuringsrapporten, maar degene die kunnen aantonen:
Risico’s in beeld te hebben, keuzes te kunnen onderbouwen én opvolging te borgen.
ARBO centrum helpt bedrijven om nu al compliant te worden met de toekomst van elektrische veiligheid – praktisch, onderbouwd en aantoonbaar.
Vragen over deze blog? Mail gerust naar marketing@arbocentrum.nl!
Meer blogs?

VCA examen om 18:00 uur? 5 redenen waarom dit steeds populairder wordt
Een VCA diploma is voor veel beroepen in de bouw, techniek en industrie verplicht. Maar wat als je overdag werkt, geen vrije dag wilt opnemen

Kinderopvang veiliger maken? Dit is waarom BHV onmisbaar is
Waarom BHV onmisbaar is in de kinderopvang In de kinderopvang draait alles om veiligheid, vertrouwen en zorg. Ouders vertrouwen jou hun meest waardevolle bezit toe.

Industrie & veiligheid: hoe BHV jouw productie-proces beschermt
Waarom BHV essentieel is in de industrie In de industrie komt veiligheid op de eerste plaats. Werken met machines, chemische stoffen, hoge temperaturen of zware